Δευτέρα, 05 Μαρτίου 2012 14:16

    Σβάλμπαρντ

    Written by
    Rate this item
    (0 votes)
    Σβάλμπαρντ (Svalbard). Αρχιπέλαγος (61.022 τ. χλμ., 2.706 κάτ. το 2004) στον Βόρειο Παγωμένο ωκεανό, που μαζί με το νησί των Άρκτων (Μπγιέρνεγια) αποτελεί εξαρτημένο έδαφος (κτήση) της Νορβηγίας. Το αρχιπέλαγος περιλαμβάνει τα νησιά Δυτική Σπιτσβέργη (39.434,5 τ. χλμ.), Πρινς Καρλς Φόρλαντ (629 τ. χλμ.), Βορειοανατολική Γη (14.789 τ. χλμ.), Έντγκεγια (5.030 τ. χλμ.), Μπάρεντσεγια (1.331 τ. χλμ.), Γη Βασιλιά Καρόλου (332 τ. χλμ.), Κβίτεγια (265 τ. χλμ.) και πολυάριθμα γειτονικά νησάκια και σκοπέλους. Το νησί των Άρκτων (179 τ. χλμ.) είναι κυρίως ορεινό (533 μ.), έρημο εξαιτίας του ψυχρότατου κλίματος. Σε αυτό υπάρχει μετεωρολογικός σταθμός και κατοικείται μόνο από το προσωπικό του σταθμού.
Το αρχιπέλαγος αποτελείται από ένα σύνολο υψιπέδων, που διαμελίστηκαν αργότερα σε διαφορετικές νησιωτικές μονάδες και οι οποίες φτάνουν στο ψηλότερο σημείο τους στο Νιουτοντόπεν (1.712 μ.) στο νησί Δυτική Σπιτσβέργη. Τα νησιά είναι απόκρημνα με πολλά φιόρδ. Το κλίμα είναι ψυχρό, αλλά μετριάζεται από έναν βραχίονα του θερμού ρεύματος που προέρχεται από τον Βόρειο Ατλαντικό. Πλουτοπαραγωγικές πηγές των λιγοστών κατοίκων (Νορβηγών και Ρώσων) είναι η αλιεία, το κυνήγι φαλαινών και η εκμετάλλευση του υπεδάφους (γαιάνθρακες). Κυριότερα κέντρα είναι η Λονγκιεάρμπιεν (1.698 κάτ. το 2004) στο νησί Δυτική Σπιτσβέργη, η Μπάρεντσμπουργκ και η Γκρουμάντμπιεν.
Γεωλογικά, τα νησιά έχουν σχηματιστεί από ένα υπόβαθρο πετρωμάτων που σχημάτιζαν, κατά τον παλαιοζωικό αιώνα, την καληδονιακή οροσειρά και αργότερα ισοπεδώθηκαν. Πάνω από το αρχαίο αυτό υπόστρωμα σχηματίστηκαν, κατά τον μεσοζωικό αιώνα και την τριτογενή περίοδο, ιζηματογενή στρώματα (με φυτικά και ζωικά απολιθώματα τροπικών ειδών), που κατά την ορεογένεση της τριτογενούς περιόδου υπέστησαν μεταπτώσεις με συνέπεια τη δημιουργία μεγάλων ρηγμάτων. Κατά την τεταρτογενή περίοδο, υπέστη βαθιές αλλαγές η μορφολογία του αρχιπελάγους, το οποίο και σήμερα ακόμα υπόκειται σε παγετωνικά φαινόμενα. Το αρκτικό κλίμα είναι ήπιο λόγω της επίδρασης του Ρεύματος του Κόλπου (Golf Stream) στη νοτιοδυτική πλευρά, όπου το νότιο μέτωπο των θαλάσσιων πάγων εισδύει σε σημαντικό βάθος. Το μέτωπο των πλωτών πάγων, αντίθετα, περνά, σαθρό πάντα, στα βόρεια του αρχιπελάγους. Η πανίδα, που άλλοτε ήταν άφθονη, έχει ελαττωθεί σημαντικά, και αυτός είναι ο λόγος που η νορβηγική κυβέρνηση περιόρισε το κυνήγι στην περιοχή. Η χλωρίδα περιλαμβάνει πολλές ποικιλίες λειχήνων και μερικά φανερόγαμα. Υπάρχουν δύο νορβηγικές περιοχές εξόρυξης κάρβουνου και δύο ρωσικές.

    Ιστορία. Τα νησιά, που ήταν γνωστά στους Βίκινγκς ήδη από τον 12o αι., ανακαλύφθηκαν από τον Βίλεμ Μπάρεντς το 1596 και αποτέλεσαν για αρκετά χρόνια το μήλον της έριδος μεταξύ Ολλανδών, Άγγλων, Γάλλων, Ρώσων, Σκανδιναβών και των αλιέων των χανσεατικών πόλεων, επειδή ήταν φαλαινοθηρική ζώνη, ενώ τον 19ο αι. ανακαλύφθηκαν εκεί και κοιτάσματα γαιάνθρακα. Με τη συνθήκη του Παρισιού, το 1920, αναγνωρίστηκε η νορβηγική επικυριαρχία στο αρχιπέλαγος, το οποίο ενσωματώθηκε επίσημα στη Νορβηγία το 1925.
    Read 903 times

    Leave a comment

    Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.