Ορισμός
Αρθρίτιδα είναι το όνομα για μια ομάδα παθήσεων που επηρεάζουν τις αρθρώσεις. Αυτές οι παθήσεις προκαλούν βλάβη στις αρθρώσεις, που οδηγεί σε πόνο και δυσκαμψία. Η αρθρίτιδα μπορεί να επηρεάσει πολλά διαφορετικά σημεία της άρθρωσης και κάθε σχεδόν άρθρωση στο σώμα.
Αίτια
Κάθε άτομο μπορεί να πάθει αρθρίτιδα, συμπεριλαμβανομένων των παιδιών και των νέων. Πολλοί άνθρωποι νομίζουν ότι η αρθρίτιδα είναι φυσιολογική συνέπεια της γήρανσης. Αυτό δεν αληθεύει. Στην πραγματικότητα οι δύο σε κάθε τρεις ανθρώπους που έχουν αρθρίτιδα είναι μεταξύ 15 και 60 ετών. Η αρθρίτιδα μπορεί να επηρεάζει άτομα κάθε προέλευσης και ηλικίας.
Η αρθρίτιδα ενέχει την αποικοδόμηση του χόνδρου. Ο χόνδρος φυσιολογικά προστατεύει την άρθρωση, επιτρέποντας ομαλή κίνηση. Ο χόνδρος επίσης απορροφά τους κραδασμούς όταν εφαρμόζεται πίεση στην άρθρωση, όπως όταν περπατάτε. Χωρίς το φυσιολογικό ποσό χόνδρου, τα οστά τρίβονται μεταξύ τους, προκαλώντας πόνο, οίδημα (φλεγμονή) και ακαμψία.
Μπορεί να έχετε αρθρική φλεγμονή για διάφορους λόγους, όπως:
•    Μια αυτοάνοση νόσο (το σώμα επιτίθεται έναντι του εαυτού, καθώς το ανοσοποιητικό σύστημα αντιλαμβάνεται ένα τμήμα του σώματος ως ξένο)
•    Σπασμένα οστά
•    Γενική φθορά των αρθρώσεων
•    Λοίμωξη (συνήθως προκαλείται από βακτήρια ή ιούς)
Συχνά, η φλεγμονή υποχωρεί μετά την επούλωση του τραύματος, την αντιμετώπιση της νόσου ή την αποδρομή της λοίμωξης.
Με κάποιους τραυματισμούς και νόσους, η φλεγμονή δεν φεύγει ή η καταστροφή έχει ως αποτέλεσμα μακροχρόνιο πόνο και παραμόρφωση. Όταν συμβαίνει αυτό, τότε έχετε χρόνια αρθρίτιδα. Η οστεοαρθρίτιδα είναι ο πιο κοινός τύπος και είναι περισσότερο πιθανό να συμβεί καθώς μεγαλώνετε. Μπορεί να εκδηλωθεί σε οποιαδήποτε άρθρωση, αλλά συνήθως στα ισχία, στα γόνατα ή τα δάκτυλα. Οι παράγοντες κινδύνου για οστεοαρθρίτιδα περιλαμβάνουν:
•    Αυξημένο βάρος
•    Προηγούμενο τραυματισμό της επηρεασμένης άρθρωσης
•    Χρήση της επηρεασμένης άρθρωσης σε μια επαναλαμβανόμενη δράση, που θέτει στρες στην άρθρωση (παίκτες μπέιζμπολ, χορευτές μπαλέτου και εργαζόμενοι σε κατασκευές βρίσκονται σε κίνδυνο)
Άλλοι τύποι ή αίτια αρθρίτιδας περιλαμβάνουν:
•    Νόσο του Still των ενηλίκων
•    Αγκυλωτική σπονδυλίτιδα
•    Μυκητιάσεις όπως βλαστομύκωση
•    Γονοκοκκική αρθρίτιδα
•    Ουρική αρθρίτιδα
•    Νεανική ρευματοειδή αρθρίτιδα (στα παιδιά)
•    Άλλες βακτηριακές λοιμώξεις (μη γονοκοκκική βακτηριακή αρθρίτιδα)
•    Ψωριασική αρθρίτιδα
•    Αντιδραστική αρθρίτιδα (σύνδρομο Reiter)
•    Ρευματοειδή αρθρίτιδα (στους ενήλικες)
•    Σκληροδερμία
•    Συστηματικό ερυθηματώδη λύκο (ΣΕΛ)
•    Τριτοπαθή νόσο Lyme
•    Φυματιώδη αρθρίτιδα
•    Ιογενή αρθρίτιδα
Συμπτώματα
Η αρθρίτιδα επηρεάζει τους ανθρώπους με διαφορετικούς τρόπους αλλά τα πιο κοινά συμπτώματα είναι: • πόνος • δυσκαμψία αρθρώσεων (μειωμένη κίνηση) • πρήξιμο αρθρώσεων • ερεθισμός (κοκκινίλα) και θερμότητα σε άρθρωση • γενικά συμπτώματα, όπως η κόπωση, η απώλεια βάρους
Διαγνωστικές εξετάσεις
Αρχικά, ο γιατρός σας θα πάρει ένα λεπτομερές ιατρικό ιστορικό για να δει εάν η αρθρίτιδα ή άλλο μυοσκελετικό πρόβλημα είναι το πιθανό αίτιο των συμπτωμάτων σας.
Στη συνέχεια, μια λεπτομερής κλινική εξέταση μπορεί να δείξει έχει μαζευτεί υγρό στην άρθρωση (αυτό καλείτε εξίδρωμα). Η άρθρωση μπορεί να είναι ευαίσθητη με ήπια πίεση, και μπορεί να είναι θερμή και ερυθρή (ιδιαίτερα στη λοιμώδη αρθρίτιδα και την αυτοάνοση αρθρίτιδα). Μπορεί να είναι επώδυνο ή δύσκολο να στρέψετε την άρθρωση σε μια συγκεκριμένη κατεύθυνση. Αυτό είναι γνωστό ως "περιορισμένο εύρος κίνησης".
Σε κάποιες αυτοάνοσες μορφές αρθρίτιδα, οι αρθρώσεις μπορεί να παραμορφωθούν εάν δεν αντιμετωπιστεί η νόσος. Αυτές οι παραμορφώσεις είναι το χαρακτηριστικό γνώρισμα της βαριάς, μη αντιμετωπιζόμενης ρευματοειδούς αρθρίτιδας.
Οι εξετάσεις εξαρτώνται από το πιθανολογούμενο αίτιο. Συχνά περιλαμβάνουν αιματολογικές εξετάσεις και ακτινογραφίες της άρθρωσης. Για να διερευνηθεί για λοίμωξη και άλλα αίτια της αρθρίτιδας (όπως οι κρύσταλλοι που προκαλούν ουρική αρθρίτιδα), αφαιρείται αρθρικό υγρό από την άρθρωση με μια βελόνα, και εξετάζεται στο μικροσκόπιο. Δείτε τους συγκεκριμένους τύπους αρθρίτιδας για περαιτέρω πληροφορίες.
Αντιμετώπιση
Τα καλά νέα είναι ότι υπάρχουν πολλά απλά πράγματα που μπορείτε να κάνετε για να ζείτε καλά αν έχετε αρθρίτιδα.
βρείτε από ποιο είδος αρθρίτιδας πάσχετε και μάθετε σχετικά με τις επιλογές θεραπείας σας,
 παραμείνετε δραστήριοι, διατηρείτε τις αρθρώσεις σας σε κίνηση και γερούς τους μυς σας, μάθετε τρόπους ελέγχου του πόνου, υπάρχουν πολλά πράγματα που μπορείτε να κάνετε για να σας βοηθούν να αντεπεξέρχεστε στον πόνο, ελέγχετε την κόπωση, μάθετε να εξισορροπείτε την ανάπαυση και τις συνήθεις σας δραστηριότητες, τηρείτε υγιές βάρος, δεν υπάρχει δίαιτα που μπορεί να θεραπεύσει την αρθρίτιδα αλλά μια καλά ισορροπημένη διατροφή είναι καλύτερη για τη γενική σας υγεία, φροντίζετε και προστατεύετε τις αρθρώσεις σας, μάθετε για τον εξοπλισμό και τις συσκευές που μπορούν να σας διευκολύνουν στις δουλειές σας, παραδεχτείτε τα συναισθήματά σας και ζητήστε υποστήριξη.
Εφόσον δεν υπάρχει προς το παρόν ίαση (γιατρειά) για την αρθρίτιδα είναι φυσικό να αισθάνεστε φόβο, εκνευρισμό, λύπη και μερικές φορές θυμό.
Ένας φυσικοθεραπευτής μπορεί να εφαρμόσει θερμο- και κρυοθεραπεία όπως απαιτείται και να σας βοηθήσει στην εφαρμογή των ναρθήκων και των ορθοτικών συσκευών που υποστηρίζουν και ευθυγραμμίζουν τις αρθρώσεις σας. Αυτό μπορεί να είναι ιδιαιτέρως απαραίτητο στη ρευματοειδή αρθρίτιδα. Ο φυσικοθεραπευτής σας μπορεί επίσης να εξετάσει την υδροθεραπεία, την εφαρμογή πάγου ή τη διαδερμική νευρική διέγερση (TENS).
Η ξεκούραση είναι το ίδιο σημαντική με την άσκηση. Ο ύπνος 8 με 10 ώρες κάθε νύκτα και ένας υπνάκος στη διάρκεια της ημέρας μπορεί να σας βοηθήσει να ανακάμψετε από μια έξαρση πολύ πιο γρήγορα και μπορεί τελικά να αποτρέψει τις επιδεινώσεις. Θα πρέπει επίσης:
•    Να αποφεύγετε να μένετε στη ίδια θέση για πολύ.
•    Να αποφεύγετε θέσεις ή κινήσεις που ασκούν επιπρόσθετο στρες στις επηρεασμένες αρθρώσεις.
•    Τροποποιήστε το χώρο σας για να κάνετε τις δραστηριότητες πιο εύκολα. Για παράδειγμα, τοποθετήστε μπάρες στήριξης στο ντους, στη μπανιέρα και κοντά στη λεκάνη της τουαλέτας.
•    Μειώστε το στρες, που μπορεί να επιδεινώσει τα συμπτώματά σας. Δοκιμάστε το διαλογισμό ή την καθοδηγούμενη φαντασία. Μιλήστε στον φυσικοθεραπευτή σας για γιόγκα ή tai chi.
Άλλα μέτρα που μπορείτε να δοκιμάσετε περιλαμβάνουν:
•    Εφαρμόστε κρέμα καψαϊκίνης (προέρχεται από καυτερές πιπεριές τσίλι) στο δέρμα πάνω από τις επώδυνες αρθρώσεις. Μπορεί να αισθανθείτε κάποια βελτίωση μετά την εφαρμογή της κρέμας για 3-7 ημέρες.
•    Καταναλώστε μια δίαιτα πλούσια σε βιταμίνες και μέταλλα, ιδιαίτερα αντιοξειδωτικά όπως βιταμίνη Ε. Αυτά εντοπίζονται σε φρούτα και λαχανικά. Πάρτε σελήνιο από μαγιά μπύρας, βύνη, σκόρδο, ολόκληρα σιτηρά, ηλιόσπορους και Βραζιλιάνικα φιστίκια. Πάρτε Ω-3 λιπαρά οξέα από ψάρια κρύων νερών (όπως σολομό, σκουμπρί και ρέγγα), λιναρόσπορο, έλαιο κανόλα, σόγια, σογιέλαιο, κολοκυθόσπορους και καρύδια.
•    Πάρτε γλυκοζαμίνη και χονδροϊτίνη - αυτά αποτελούν τα δομικά υλικά του χόνδρου, της ουσίας που επενδύει τις αρθρώσεις. Τα συμπληρώματα αυτά είναι διαθέσιμα στα καταστήματα υγιεινής διατροφής ή στα σούπερ μάρκετ. Ενώ κάποιες μελέτες δείχνουν ότι αυτά τα συμπληρώματα μπορεί να μειώσουν τα συμπτώματα της οστεοαρθρίτιδας, άλλες δεν δείχνουν κάποιο όφελος. Ωστόσο, από τη στιγμή που αυτά τα προϊόντα θεωρούνται ασφαλή, είναι λογικό να τα δοκιμάσετε, και πολλοί ασθενείς βρίσκουν βελτίωση των συμπτωμάτων τους.
•    Χάστε βάρος εάν είστε υπέρβαρος. Η απώλεια βάρους μπορεί να βελτιώσει σημαντικά την αρθραλγία στα πόδια.
Θεραπεύεται η αρθρίτιδα;
Προς το παρόν δεν θεραπεύεται πλήρως η αρθρίτιδα. Αν και υπάρχουν θεραπευτικές αγωγές που μπορούν να ελέγχουν αποτελεσματικά τα συμπτώματα, θα πρέπει να είστε επιφυλακτικοί απέναντι σε προϊόντα ή θεραπείες που ισχυρίζονται ότι θεραπεύουν την αρθρίτιδα. Μπορεί να αντιμετωπιστεί η αρθρίτιδα; Πολλά είδη αρθρίτιδας μπορούν να ελεγχθούν εύκολα και αποτελεσματικά με τις σύγχρονες θεραπευτικές αγωγές. Η έγκαιρη διάγνωση και η σωστή θεραπεία μπορεί να ανακουφίσει τα συμπτώματα και μπορεί ακόμη να αποτρέψει τη βλάβη στις αρθρώσεις σας. Η έρευνα έχει προχωρήσει σε μεγάλες βελτιώσεις σε αυτόν τον τομέα. Επειδή η αρθρίτιδα επηρεάζει τους ανθρώπους με διαφορετικούς τρόπους, η θεραπεία θα πρέπει να προσαρμοστεί στις ανάγκες του κάθε ατόμου. Είναι σημαντικό να συνεργαστείτε με την ομάδα της υγειονομικής σας περίθαλψης για να βρείτε τις θεραπείες που σας ταιριάζουν.
Καλέστε το γιατρό σας εάν:
•    Η αρθραλγία επιμένει για περισσότερες από 3 ημέρες.
•    Έχετε ισχυρή, ανεξήγητη αρθραλγία.
•    Η επηρεασμένη άρθρωση είναι σημαντικά διογκωμένη.
•    Δυσκολεύεστε ιδιαίτερα να κινήσετε την άρθρωση.
•    Το δέρμα γύρω από την άρθρωση είναι ερυθρό ή θερμό στο άγγιγμα.
•    Έχετε πυρετό ή έχετε χάσει βάρος, ακούσια.
ποιες τροφές είναι καλό να περιορίσετε αν έχετε αρθρίτιδα:
Τηγανητές και επεξεργασμένες τροφές.
Η μείωση στην κατανάλωση τηγανητών και επεξεργασμένων τροφών, όπως τα τηγανητά κρέατα και τα κατεψυγμένα προπαρασκευασμένα γεύματα, μπορεί να μειώσει τη φλεγμονή και να βοηθήσει στην αποκατάσταση της φυσικής άμυνας του οργανισμού.
Γλυκοζυλίωση
Το παράγωγο της γλυκοζυλίωσης στον οργανισμό (advanced glycation end product - AGE), είναι μια τοξίνη που εμφανίζεται όταν οι τροφές θερμαίνονται, ψήνονται, τηγανίζονται, ή παστεριώνονται. Οι τοξίνες AGE βλάπτουν ορισμένες πρωτεΐνες στο σώμα, το οποίο προσπαθεί να αμυνθεί με τη χρήση των κυτοκινών. Αυτές οι ουσίες -μεταξύ άλλων- μεταφέρουν στον εγκέφαλο το μήνυμα της φλεγμονής. Ανάλογα με το πού υπάρχει συσσώρευση τοξινών AGE μπορεί να υπάρξει και επιδείνωση της αρθρίτιδας ή να δημιουργηθούν άλλες μορφές φλεγμονής. Μειώνοντας την κατανάλωση τροφών που μαγειρεύονται σε πολύ υψηλές θερμοκρασίες (πχ ψήσιμο στα κάρβουνα) θα μειώσετε τη συσσώρευση τοξινών AGE στο αίμα.
Σάκχαρα και επεξεργασμένοι υδατάνθρακες
Οι υψηλές ποσότητες σακχάρων στην διατροφή σας οδηγούν επίσης σε αύξηση των τοξινών AGE στον οργανισμό σας. Περιορίστε στο ελάχιστο τα γλυκά, τις επεξεργασμένες τροφές, τις τροφές με λευκό αλεύρι που έχουν ετοιμαστεί σε υψηλές θερμοκρασίες (πχ σφολιάτες, τυρόπιτες κλπ) και τα αναψυκτικά, για να μειώσετε τον πόνο της αρθρίτιδας.
Γαλακτοκομικά προϊόντα
Τα γαλακτοκομικά προϊόντα μπορούν να συμβάλουν στον πόνο της αρθρίτιδας λόγω του τύπου της πρωτεΐνης που περιέχουν. Σύμφωνα με τον οργανισμό Physicians Committee for Responsible Medicine, για μερικούς ανθρώπους η πρωτεΐνη αυτή μπορεί να ερεθίσει τον ιστό γύρω από τις αρθρώσεις. Ορισμένοι πάσχοντες από αρθρίτιδα είδαν καλά αποτελέσματα ακολουθώντας διατροφή που είναι βασισμένη στα λαχανικά και περιέχει ελάχιστα ζωικά προϊόντα. Αντί να πάρετε πρωτεΐνη από το κρέας και τα γαλακτοκομικά προϊόντα, μπορείτε να τη βρείτε σε λαχανικά όπως το σπανάκι, οι ξηροί καρποί, το τόφου, τα φασόλια, οι φακές και η κινόα.
Αλκοόλ και κάπνισμα
Το κάπνισμα και η κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να οδηγήσουν σε μια σειρά προβλημάτων υγείας, συμπεριλαμβανομένων και ορισμένων που μπορεί να επηρεάσουν τις αρθρώσεις σας. Οι καπνιστές διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο για την εκδήλωση ρευματοειδούς αρθρίτιδας, ενώ όσοι καταναλώνουν αλκοόλ έχουν υψηλότερο κίνδυνο για την ανάπτυξη ουρικής αρθρίτιδας.
Αλάτι και συντηρητικά
Πολλές τροφές περιέχουν υπερβολικό αλάτι και άλλα συντηρητικά για να έχουν μεγαλύτερη διάρκεια ζωής στα ράφια των καταστημάτων. Για κάποιους ανθρώπους, η υπερβολική κατανάλωση αλατιού μπορεί να οδηγήσει σε φλεγμονή των αρθρώσεων. Διαβάστε τις ετικέτες των συσκευασμένων τροφών για να αποφύγετε τα συντηρητικά και τα πρόσθετα. Αποφεύγετε τα έτοιμα γεύματα. Αν και είναι βολικά, τα γεύματα που ετοιμάζονται στα μικροκύματα είναι συχνά πολύ υψηλά σε νάτριο.
Αραβοσιτέλαιο
Πολλές ψημένες τροφές και σνακ περιέχουν καλαμπόκι ή άλλα έλαια πλούσια σε ωμέγα-6 λιπαρά οξέα. Αυτά μπορεί να προκαλέσουν φλεγμονή. Έρευνες έχουν εξετάσει τις αναλγητικές επιδράσεις των ωμέγα-3 λιπαρών οξέων για τα άτομα με ρευματοειδή αρθρίτιδα και έχουν δείξει ότι το ιχθυέλαιο, το οποίο περιέχει ωμέγα-3 λιπαρά οξέα, μπορεί να βοηθήσει με την ανακούφιση του πόνου σε ορισμένους ανθρώπους. Αντικαταστήστε τις τροφές που περιέχουν ωμέγα-6 λιπαρά οξέα με υγιεινές, αντιφλεγμονώδεις τροφές με ωμέγα-3 λιπαρά οξέα, όπως το ελαιόλαδο, οι ξηροί καρποί, ο λιναρόσπορος και οι σπόροι κολοκύθας.