Εκτύπωση
Κατηγορία: Παιδί και Έφηβος
Εμφανίσεις: 3708

altΟ Αλέξης Αλεξόπουλος MD, MRCPCH, Παιδίατρος - Παιδοδερματολόγος, εξειδικευμένος στην Παιδιατρική Δερματολογία στο Νοσοκομείο "Great Ormond St Hospital For Sick Children" του Λονδίνου, εξηγεί στο Υγείαonline.gr, τι είναι οι Συγγενείς Μελανοκυτταρικοί Σπίλοι (ΣΜΣ) στα παιδιά, πως εμφανίζονται και πως μπορούν να αντιμετωπιστούν.

Οι συγγενείς μελανοκυτταρικοί σπίλοι αποτελούνται από καλοήθεις συναθροίσεις των μελανοκυττάρων του δέρματος και συνηθέστερα υπάρχουν κατά τη γέννηση ή εμφανίζονται κατά τις πρώτες εβδομάδες της ζωής. Σπανιότερα, μπορεί να εμφανιστούν μέχρι τα δύο πρώτα έτη της ζωής (nevus tardive).

H επίπτωσή τους στο γενικό πληθυσμό είναι 1-2%, ενώ ταξινομούνται ανάλογα με το μέγεθος που θα έχουν τελικά στην ενήλικο ζωή σε τρεις βασικές κατηγορίες: τους μεγάλους ή γιγαντιαίους (μεγαλύτερο από 20εκ, μεγαλύτερο από 40εκ), τους μεσαίους (1.6-19.9 εκ) και τους μικρούς (μικρότερο από 1.5 εκ). Ως γενικός κανόνας που ισχύει είναι ότι η τελική διάμετρος των ΣΜΣ στην ενήλικο ζωή είναι περίπου διπλάσια όταν ο ΣΜΣ εντοπίζεται στο κεφάλι και τριπλάσια όταν εντοπίζεται σε άλλο σημείο του σώματος σε σχέση με τη διάμετρο τους στη νεογνική ηλικία. alt
Οι ΣΜΣ έχουν τις περισσότερες φορές χαρακτηριστική δερματοσκοπική εικόνα που καθιστά σχετικά ασφαλή την παρακολούθηση των χαρακτήρων τους από τον ειδικό ιατρό. Πολλές φορές απασχολεί ιδιαίτερα τους γονείς ο κίνδυνος ανάπτυξης μελανώματος σε έδαφος ΣΜΣ. Αυτό που γενικά ισχύει είναι πως το μελάνωμα απαντά σπάνια στην παιδική και εφηβική ηλικία. Έτσι, 1-4% των περιπτώσεων μελανώματος αφορά σε άτομα κάτω των 20 χρόνων,0.4% αφορά σε άτομα προεφηβικής ηλικίας, ενώ μόλις 0.8/1000000 είναι η συχνότητα του στην πρώτη δεκαετία της ζωής. Αυτό που έχουν δείξει οι περισσότερες μελέτες είναι πως ο κίνδυνος ανάπτυξης μελανώματος σε ΣΜΣ εξαρτάται από το μέγεθος του σπίλου.

Τα ποσοστά των διαφόρων μελετών ποικίλλουν με την πιθανότητα εξαλλαγής σε μικρού και μεσαίου μεγέθους σπίλου να κυμαίνονται μικρότερο από 1%, ενώ σε μεγάλου μεγέθους σπίλου είναι 5-10% και σε γιγαντιαίους αναφέρεται από 2-20%. alt
Υπάρχουν διάφορες μέθοδοι που προτείνονται για την αφαίρεση των ΣΜΣ με διαφορετικά πλεονεκτήματα ή μειονεκτήματα. Η χειρουργική αφαίρεση, η απόξεση, η κρυοθεραπεία, τα χημικά peeling και το Laser είναι μερικές από τις μεθόδους που χρησιμοποιούνται, τονίζεται όμως ότι η κάθε περίπτωση θα πρέπει να εξατομικεύεται. Πρέπει να λαμβάνονται διάφοροι παράγοντες υπ όψιν πριν την αφαίρεση για να επιτυγχάνεται η ασφαλέστερη προσέγγιση για τον ασθενή και το καλύτερο δυνατό αισθητικό αποτέλεσμα ανάλογα με το μέγεθος, την ανατομική θέση και τα δερματοσκοπικά ή ακόμα ιστολογικά ευρήματα των ΣΜΣ σε περίπτωση προηγηθείσας μερικής διαγνωστικής αφαίρεσης τους.

Ύποπτες κλινικά ορατές αλλαγές σχετικά με το μέγεθος, το χρώμα, την ομαλότητα/ συμμετρία των ορίων των ΣΜΣ, την ύπαρξη κνησμού ή αιμορραγίας σε συνδυασμό με παθολογικές δερματοσκοπικές εικόνες θα πρέπει να οδηγούν στην αφαίρεση τους. Για τους μεγάλους ή γιγαντιαίους σπίλους συνιστάται η έναρξη της διαδικασίας αφαίρεσης να γίνεται στην βρεφική ηλικία, για τους μεσαίου/ μικρού μεγέθους (μικρότερο από 10εκ) πριν την εφηβεία και για τους μεσαίου/ μεγάλου μεγέθους (μεγαλύτερο από 10εκ) στην πρώτη παιδική ηλικία.

Τονίζεται πως σε κάθε περίπτωση η εκτίμηση του ειδικού ιατρού είναι αυτή που μπορεί να συμβουλεύσει ασφαλώς για τον τρόπο, τη συχνότητα παρακολούθησης τους και την ανάγκη η μη αφαίρεσής τους. alt
Μια ειδική κατηγορία ΣΜΣ είναι αυτοί που συμμετέχουν στη κλινική εικόνα της νευροδερματικής μελάνωσης. Πρόκειται για τη διήθηση των μηνίγγων ή/και του εγκεφαλικού πρεγχύματος από σπιλοκύτταρα και την ταυτόχρονη παρουσία ενός γιγαντιαίου ΣΜΣ ή τουλάχιστον τριών ΣΜΣ μεσαίου μεγέθους. Αυτοί οι ασθενείς παρουσιάζουν με αυξημένη συχνότητα  συμπτώματα από το κεντρικό νευρικό σύστημα (πχ σπασμούς) καθώς επίσης και η πιθανότητα εμφάνισης μελανώματος είναι αυξημένη για αυτό χρήζουν ιδιαίτερης παρακολούθησης.

Γενικά θα πρέπει να έχουμε υπ όψιν μας ότι η ανάπτυξη του μελανώματος σε έδαφος ΣΜΣ στην παιδική ηλικία είναι πολύ σπάνια αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι θα πρέπει να εφησυχάζουμε. Συνιστάται μια αρχική εκτίμηση στην πρώτη παιδική ηλικία από ειδικό ιατρό, αυξημένα μέτρα ηλιοπροστασίας και αναζήτηση της συμβουλής του ειδικού σε περίπτωση κάθε αλλαγής της κλινικής εικόνας που προβληματίζει και παρατηρείται από τους γονείς. Αλέξης Αλεξόπουλος MD, MRCPCH,
Παιδίατρος - Παιδοδερματολόγος
Εξειδικευμένος στην Παιδιατρική Δερματολογία στο
"Great Ormond St. Hospital For Sick Children" Λονδίνο

www.child-derma.gr  

Επιμέλεια άρθρου υγείας: Συντακτική Ομάδα Υγείαonline