Ορισμός
Ο όρος πνευμονία αναφέρεται στη φλεγμονή των πνευμόνων από διάφορα αίτια, αλλά συνήθως χρησιμοποιείται για να περιγράψει την προσβολή των πνευμόνων από μικροβιακούς παράγοντες.
Τα μικρόβια φτάνουν στις πνευμονικές κυψελίδες, αρχίζουν να πολλαπλασιάζονται και ενεργοποιούν τη διαδικασία της φλεγμονής.
Το αποτέλεσμα είναι οι κυψελίδες που φυσιολογικά περιέχουν αέρα να γεμίζουν με υγρό και πύον και να διαταράσσεται έτσι η αναπνευστική λειτουργία.
Εξαιτίας αυτού και καθώς η λοίμωξη μπορεί μέσω του αίματος να επεκταθεί και πέραν των πνευμόνων, η πνευμονία μπορεί να οδηγήσει στο θάνατο.
Πώς προκαλείται η πνευμονία;
Υπάρχουν τρεις βασικοί τρόποι με τους οποίους τα μικρόβια εισβάλλουν στους πνεύμονες και προκαλούν λοίμωξη:
1. Εισρόφηση στοματοφαρυγγικών εκκρίσεων
Στη διάρκεια του ύπνου είναι πιθανό να συμβούν μικροεισροφήσεις στοματοφαρυγγικών εκκρίσεων, που περιέχουν μικρόβια, με αποτέλεσμα τη μεταφορά των μικροβίων αυτών στον πνευμονικό ιστό.
2. Εισπνοή μικροβίων που υπάρχουν στον αέρα
Μικρόβια είναι παρόντα στον αέρα σε πυκνότητες 15-30 ανά κυβικό μέτρο και είναι αρκετά μικρά ώστε να μπορούν να διεισδύσουν στις κυψελίδες και να αρχίσουν τον βλαβερό πολλαπλασιασμό τους.
3. Αιματογενής διασπορά μικροβίων από εξωπνευμονικές εστίες
Μικρόβια μπορούν να μεταφερθούν από κάποια άλλη εστία λοίμωξης στο σώμα μέσω του αίματος.
Ποιοί κινδυνεύουν από πνευμονία;
Όλοι, από τα νεογνά μέχρι τους υπερήλικες, μπορούν να νοσήσουν από πνευμονία, κάποιες ομάδες όμως χαρακτηρίζονται ως υψηλού κινδύνου:
Οι καπνιστές και τα άτομα που εισπνέουν ερεθιστικές ουσίες.
Τα άτομα με κακή διατροφή και θρέψη.
Οι καταπονημένοι- μετεγχειρητικοί άρρωστοι.
Οι ασθενείς που πάσχουν από χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ) ή άλλα πνευμονικά νοσήματα.
Τα άτομα με καρδιακή ανεπάρκεια.
Τα άτομα με σιδηροπενική ή δρεπανοκυτταρική αναιμία.
Τα άτομα που έχουν υποστεί σπληνεκτομή.
Οι ανοσοκατασταλμένοι( π.χ. AIDS, θεραπεία με ανοσοκατασταλτικά φάρμακα ή κορτιζόνη).
Οι πάσχοντες από σακχαρώδη διαβήτη.
Οι αλκοολικοί και οι χρήστες ναρκωτικών ουσιών.
Οι κατακεκλιμένοι και οι ηλικιωμένοι.
Πώς γίνεται η διάγνωση;
Σε κάθε άρρωστο που υπάρχει η υποψία πνευμονίας από την κλινική εικόνα και από τα ακροαστικά ευρήματα πρέπει να γίνεται ακτινογραφία θώρακος και σε τέτοια περίπτωση αυτή είναι πάντα παθολογική, εκτός από σπάνιες περιπτώσεις (AIDS, ανοσοκαταστολή κ.α.).
Η ακτινογραφία αποκαθίσταται σε διάστημα δύο ως τεσσάρων εβδομάδων στο 80-85% των περιπτώσεων.
Άλλες εξετάσεις που βοηθούν τη διάγνωση είναι:
Η γενική αίματος που βλέπουμε την ανταπόκριση του ανοσοποιητικού συστήματος με την αύξηση των λευκών αιμοσφαιρίων (αν ο αριθμός των λευκών είναι χαμηλός, η πρόγνωση είναι κακή).
Οι καλλιέργειες αίματος, που σκοπεύουν να απομονώσουν το μικρόβιο προκειμένου να ταυτοποιηθεί.
Η εξέταση πτυέλων που γίνεται για τον ίδιο λόγο.
Αν έχετε τα συμπτώματα που περιγράψαμε νωρίτερα, το πρώτο πράγμα που πρέπει να κάνετε είναι να επισκεφθείτε το γιατρό σας. Η γρήγορη διάγνωση και η έναρξη θεραπείας είναι μεγίστης σημασίας για την ομαλή έκβαση της νόσου.
Ακολουθήστε τις οδηγίες του γιατρού σας και συνεχίστε να παίρνετε τα φάρμακα που σας συνέστησε για το διάστημα που όρισε, ακόμη και αν αισθάνεστε τελείως καλά.
Αν διακόψετε πρώιμα τη θεραπεία, η πνευμονία μπορεί να υποτροπιάσει και πολλες φορές οι υποτροπές είναι πιο σοβαρές από το πρώτο επεισόδιο.